Γράφει ο Νίκος Γκάτσιος

Υπάρχουν συγγραφείς που αφηγούνται ιστορίες και υπάρχουν εκείνοι που δημιουργούν ολόκληρους κόσμους. Ο Ρόμπερτ Έρβιν Χάουαρντ (Robert Ervin Howard, 1906–1936) ανήκει αναμφίβολα στη δεύτερη κατηγορία. Μέσα στη σύντομη αλλά εκρηκτική ζωή του κατάφερε να επηρεάσει όσο λίγοι τη σύγχρονη λογοτεχνία της φαντασίας, δημιουργώντας τον θρυλικό Conan τον Βάρβαρο, έναν από τους πιο αναγνωρίσιμους ήρωες στην ιστορία της παγκόσμιας λογοτεχνίας.

Ο Χάουαρντ θεωρείται ο θεμελιωτής του είδους Sword and Sorcery, ενός λογοτεχνικού ρεύματος όπου η ηρωική δράση, η αρχαία μαγεία, οι ξεχασμένοι πολιτισμοί και οι επικές συγκρούσεις συνυπάρχουν σε έναν κόσμο γεμάτο μυστήριο και βία. Αν και έζησε μόλις τριάντα χρόνια, το αποτύπωμά του παραμένει ισχυρό μέχρι σήμερα.

Τα πρώτα χρόνια

Γεννήθηκε στις 22 Ιανουαρίου 1906 στο Πίστερ του Τέξας και μεγάλωσε σε μικρές πόλεις της αμερικανικής Δύσης. Η σκληρή πραγματικότητα της ζωής στα σύνορα, οι ιστορίες των πρωτοπόρων, οι μύθοι των Κελτών, των Βίκινγκ και των αρχαίων πολιτισμών, καθώς και η βαθιά αγάπη του για την ιστορία, διαμόρφωσαν τη φαντασία του.

Από πολύ νεαρή ηλικία άρχισε να γράφει ποιήματα, διηγήματα και περιπετειώδεις ιστορίες, αναπτύσσοντας ένα ύφος γεμάτο ένταση, κινηματογραφικές περιγραφές και έντονη δράση.

Η γέννηση του Conan

Το 1932 δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Weird Tales η ιστορία The Phoenix on the Sword, η πρώτη επίσημη εμφάνιση του Conan.

Ο Κόναν δεν ήταν ένας τυπικός ήρωας. Ήταν ένας βάρβαρος πολεμιστής που στηριζόταν περισσότερο στη δύναμη, την εξυπνάδα και την προσωπική του ηθική παρά στους νόμους των πολιτισμένων βασιλείων. Μέσα από αυτόν τον χαρακτήρα, ο Χάουαρντ εξερευνούσε τη σύγκρουση ανάμεσα στον πολιτισμό και την άγρια ανθρώπινη φύση.

Οι ιστορίες του διαδραματίζονται στην περίφημη Υβοριανή Εποχή (Hyborian Age), έναν φανταστικό προϊστορικό κόσμο που δημιούργησε ο ίδιος με αξιοσημείωτη λεπτομέρεια, ιστορία, γεωγραφία και πολιτισμούς.

Περισσότερο από τον Conan

Παρότι ο Κόναν αποτελεί το γνωστότερο δημιούργημά του, ο Χάουαρντ έγραψε δεκάδες ακόμη ιστορίες και δημιούργησε αξέχαστους χαρακτήρες όπως:

• Solomon Kane
• Kull of Atlantis
• Bran Mak Morn
• El Borak
• Sailor Steve Costigan

Τα έργα του καλύπτουν πολλά είδη, από ιστορική περιπέτεια και τρόμο έως γουέστερν, πυγμαχία και αστυνομική λογοτεχνία.

Ο ποιητής πίσω από τον μύθο

Λιγότερο γνωστή αλλά εξίσου σημαντική είναι η ποιητική του δημιουργία. Τα ποιήματά του αποτυπώνουν τη μοναξιά, τον ηρωισμό, την αναπόφευκτη φθορά του χρόνου και την αιώνια σύγκρουση ανάμεσα στη φύση και τον πολιτισμό.

Η ποιητική του γραφή χαρακτηρίζεται από έντονο ρυθμό και λυρισμό, στοιχεία που επηρέασαν ακόμη και την πεζογραφία του.

Η σχέση με τον H. P. Lovecraft

Ο Ρόμπερτ Ε. Χάουαρντ διατηρούσε πολυετή αλληλογραφία με τον μεγάλο συγγραφέα τρόμου H. P. Lovecraft. Οι δύο δημιουργοί αντάλλαξαν εκατοντάδες επιστολές, συζητώντας για την ιστορία, τη φιλοσοφία, τη λογοτεχνία και τη φύση του ανθρώπου.

Η μεταξύ τους πνευματική σχέση συνέβαλε στη διαμόρφωση του λεγόμενου κύκλου του Cthulhu, καθώς αρκετά στοιχεία των ιστοριών τους αλληλοσυμπληρώνονταν.

Ένα πρόωρο τέλος

Το 1936 η υγεία της μητέρας του επιδεινώθηκε δραματικά. Όταν πληροφορήθηκε ότι δεν υπήρχε πλέον ελπίδα ανάρρωσης, ο Χάουαρντ αυτοπυροβολήθηκε στις 11 Ιουνίου 1936. Πέθανε μία ημέρα αργότερα, σε ηλικία μόλις τριάντα ετών.

Η σύντομη ζωή του άφησε πίσω της εκατοντάδες διηγήματα, ποιήματα και επιστολές που συνεχίζουν να μελετώνται μέχρι σήμερα.

Η διαχρονική κληρονομιά

Το έργο του Χάουαρντ γνώρισε τεράστια αναγνώριση μετά τον θάνατό του. Οι ιστορίες του εκδόθηκαν σε βιβλία, μεταφράστηκαν σε δεκάδες γλώσσες και ενέπνευσαν κινηματογραφικές ταινίες, τηλεοπτικές σειρές, κόμικς, επιτραπέζια παιχνίδια και βιντεοπαιχνίδια.

Συγγραφείς όπως ο Michael Moorcock, ο Karl Edward Wagner και πολλοί ακόμη αναγνωρίζουν τον Χάουαρντ ως έναν από τους σημαντικότερους θεμελιωτές της σύγχρονης ηρωικής φαντασίας.

Ο κόσμος του Conan εξακολουθεί να αποτελεί σημείο αναφοράς για κάθε δημιουργό που ασχολείται με το fantasy, αποδεικνύοντας ότι οι μεγάλοι μύθοι δεν γερνούν ποτέ.