Γράφει ο Νίκος Γκάτσιος

Μια ιδιαίτερη σκηνική εμπειρία, που κινείται στα όρια του χορού, της μουσικής και της σωματικής έκφρασης, παρουσιάζει η Βιτόρια Κωτσάλου στο πλαίσιο του θεσμού «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός 2026».

Η παράσταση «ΣΤΟΜΑ» φιλοξενείται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Χαλκίδας και επιχειρεί να μετατρέψει έναν από τους πιο βασικούς μηχανισμούς της ανθρώπινης επικοινωνίας σε σκηνικό πεδίο αναζήτησης. Το στόμα δεν αντιμετωπίζεται απλώς ως μέσο ομιλίας, αλλά ως ένα σημείο μετάβασης: ένα άνοιγμα μέσα από το οποίο μπορούν να γεννηθούν η φωνή, η κραυγή, το τραγούδι, η αναπνοή και τελικά η ίδια η επικοινωνία.

Όταν η επικοινωνία προηγείται της γλώσσας

Στο «ΣΤΟΜΑ», η γλώσσα δεν αποτελεί την αφετηρία της επικοινωνίας. Αντίθετα, η παράσταση επιστρέφει σε μια πιο πρωτογενή μορφή έκφρασης, εκεί όπου το σώμα, η αναπνοή, ο ρυθμός και οι δονήσεις αποκτούν τη δική τους φωνή.

Το στόμα μετατρέπεται σε ένα κατώφλι. Είναι το σημείο όπου κάτι τελειώνει και κάτι άλλο ξεκινά, όπως ακριβώς ένα ποτάμι αφήνει πίσω του τη στεριά και συναντά τη θάλασσα.

Μέσα από αυτή τη συμβολική διάσταση, η παράσταση εξετάζει τη σχέση του ανθρώπου με το σώμα του, τους άλλους και τον κόσμο γύρω του, αναζητώντας μορφές επικοινωνίας που δεν χρειάζονται απαραίτητα λέξεις.

Η έμπνευση από τον Samuel Beckett

Το έργο αντλεί έμπνευση από το υπαρξιακό σύμπαν του «Τέλους» του Samuel Beckett, μεταφέροντας στη σκηνή μια συνθήκη εσωτερικής και εξωτερικής διάλυσης.

Ένας άνθρωπος βρίσκεται σε ένα μεταβατικό σημείο, ανάμεσα στη μνήμη και τη φθορά, στο σώμα και τη σκέψη, αλλά και ανάμεσα στην ατομική ύπαρξη και την ανάγκη για συλλογικότητα.

Μέσα σε αυτή τη ρωγμή δημιουργείται ένας διαφορετικός κόσμος. Ψίθυροι, αναπνοές, κινήσεις και ήχοι λειτουργούν ως δομικά στοιχεία μιας νέας πραγματικότητας, όπου η επικοινωνία δεν είναι δεδομένη αλλά αναζητείται από την αρχή.

Η παράσταση θέτει, με αυτόν τον τρόπο, ένα ευρύτερο ερώτημα: πώς μπορεί ο άνθρωπος να υπάρξει ξανά όταν οι γνώριμοι τρόποι επικοινωνίας και συνύπαρξης μοιάζουν να έχουν εξαντληθεί;

Μια συλλογική εμπειρία μέσα από τη ρωγμή

Τέσσερις περφόρμερ από την ομάδα Εν Δυνάμει συναντούν επί σκηνής δύο μουσικούς, δημιουργώντας μια πολυφωνική και σωματική αφήγηση.

Ο χορός συνυπάρχει με τη μουσική, ενώ οι ανθρώπινες φωνές και το τσέλο διαμορφώνουν ένα ηχητικό περιβάλλον που δεν λειτουργεί απλώς ως συνοδεία, αλλά αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της δραματουργίας.

Το «ΣΤΟΜΑ» αντιμετωπίζει τη ρωγμή όχι ως κάτι που πρέπει να κρυφτεί ή να διορθωθεί, αλλά ως μια συνθήκη μέσα από την οποία μπορεί να γεννηθεί κάτι καινούργιο.

Η μοναχική εμπειρία μετατρέπεται σταδιακά σε συλλογική διαδικασία. Και μέσα από αυτή τη συνύπαρξη, η αδυναμία γίνεται κίνηση, η σιωπή αποκτά ρυθμό και το σώμα γίνεται φορέας μιας διαφορετικής μορφής επικοινωνίας.

Μια παράσταση για το σώμα, τη φωνή και τη συνύπαρξη

Η σκηνική πρόταση της Βιτόρια Κωτσάλου δεν επιχειρεί να δώσει εύκολες απαντήσεις. Αντίθετα, καλεί τον θεατή να παραμείνει μέσα στα ερωτήματα και να παρακολουθήσει μια διαδικασία μεταμόρφωσης.

Το σώμα, η φωνή και η μουσική γίνονται τα βασικά εργαλεία μιας παράστασης που συνομιλεί με ζητήματα όπως η αποξένωση, η ανθρώπινη επικοινωνία, η συλλογικότητα και η σχέση του ανθρώπου με τον εαυτό του.

Σε έναν κόσμο όπου η επικοινωνία μοιάζει διαρκώς διαθέσιμη, το «ΣΤΟΜΑ» στρέφει το βλέμμα σε κάτι πιο ουσιαστικό: στο τι σημαίνει πραγματικά να ακούμε, να εκφραζόμαστε και να υπάρχουμε μαζί με τους άλλους.

Η παράσταση εντάσσεται στο πρόγραμμα του θεσμού «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός 2026», μεταφέροντας στο Αρχαιολογικό Μουσείο Χαλκίδας μια σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία που συνομιλεί με τον χώρο, το σώμα και τις έννοιες της μνήμης και της ανθρώπινης ύπαρξης.

Οι συντελεστές της παράστασης

Σύλληψη – Χορογραφία: Βιτόρια Κωτσάλου
Μουσική: Κώστας Βόμβολος
Σκηνογραφία – Κοστούμια: Δάφνη Αιδόνη, Κυριακή Φόρτη
Βοηθός χορογράφου: Βασιλική Τσαγκάρη
Καλλιτεχνική συνεργασία: Ομάδα Εν Δυνάμει, Μυρτώ Αποστολίδου

Περφόρμερ

Βασίλης Πέτρου, Αλέξανδρος Χάτζιος, Βασιλική Τσαγκάρη-Χρυσανθακοπούλου και Μιχάλης Ντολόπουλος.

Μουσικός επί σκηνής: Τάσος Μισυρλής
Βοηθός παραγωγής: Βασίλης Πέτρου
Οργάνωση παραγωγής: Εταιρεία Rice AMKE
ΑΜΚΕ: R.I.C.E.
Φωτογραφία: Μυρτώ Αποστολίδου

Πληροφορίες παράστασης

Ημερομηνίες: 12 και 13 Αυγούστου 2026
Ώρα έναρξης: 19:30

Τοποθεσία:
Αρχαιολογικό Μουσείο Χαλκίδας «Αρέθουσα»
Αρεθούσης 146, Χαλκίδα