You are currently viewing Συνέντευξη με την εικαστικό Κατερίνα Λουκά στο Cinemusic

Συνέντευξη με την εικαστικό Κατερίνα Λουκά στο Cinemusic

Κοινοποίησε

Όταν συναντάς την Κατερίνα Λουκά , δεν χρειάζεσαι πολύ χρόνο για να καταλάβεις ότι έχει γεννηθεί για να δημιουργεί. Η ζωγραφική της είναι γεμάτη ένταση, χρώμα, συναίσθημα∙ είναι ένα βλέμμα προς τον κόσμο που συνδυάζει την ευαισθησία με τη δύναμη, το προσωπικό βίωμα με το συλλογικό. Η ίδια δεν βλέπει τον καμβά απλά σαν μια επιφάνεια που πρέπει να γεμίσει με σχήματα και χρώματα, αλλά σαν έναν ζωντανό χώρο, όπου οι σκέψεις, οι μνήμες και οι ιστορίες της βρίσκουν έκφραση. Με αφορμή την πρόσφατη δουλειά της, βρήκαμε την ευκαιρία να καθίσουμε απέναντι και να μιλήσουμε για την τέχνη

 

1.Τι σε ώθησε αρχικά να στραφείς στη ζωγραφική και να εκφράσεις
το ψυχικό σου κόσμο ;
Κληρονόμησα την καλλιτεχνική ευαισθησία απ το πατέρα μου που ήταν μαρμαρογλύπτης.Παρακολουθουσα τα σκίτσα του ,με έμαθε να βλέπω πέρα απ το μάρμαρο ,να αγγίζω και να
αισθάνομαι τις μορφές πριν γεννηθούν .Έτσι αγάπησα τη μικτή τεχνική ,τις αδρές πινελιές ,το φως και τη σκιά που δημιουργεί όγκο ,την υφή .Αν και σπούδασα οικονομικά και ψυχολογία ,με κέρδισε η ζωγραφική .Άρχισα να ζωγραφίζω όταν οι αριθμοί δεν αρκούσαν να εκφράσω το συναισθηματικό και ψυχικό μου κόσμο . Ένιωθα βαθιά την ανάγκη να εκφραστώ ελεύθερα .

2. Πως νιώθεις τη σχέση σου με τη ζωγραφική ως μέσο
ελευθερίας και πως η ελευθερία αυτή αποτυπώνεται στα έργα
σου ;
Η ζωγραφική είναι για μένα πνοή ,ελευθερία, ζωή.Είναι μια μορφή εξωτερίκευσης του εσωτερικού μου κόσμου ,της ψυχής μου.Ένα ταξίδι ,μια φυγή σ ένα παράλληλο σύμπαν .Με τη ζωγραφική μετασχηματίζω το καμβά σε καθρέπτη της ύπαρξης μου, χωρίς φόβο. Μέσω της αφηρημένης τέχνης ο καμβάς γίνεται χώρος εξερεύνησης .Δεν επιδιώκω να δείξω μια εικόνα αλλά μεταδώσω συναίσθημα ,σκέψη .Επιδιώκω ελεύθερα να αφεθώ και να βρω την ομορφιά πέρα απ την επιφάνεια . Όπως είπε και Μαρκ Ρόθκο «Δεν ενδιαφέρομαι για τη φόρμα, ενδιαφέρομαι να εκφράσω βασικά ανθρώπινα συναισθήματα – την τραγωδία, την έκσταση, τη μοίρα.»

3 Ποια συναισθήματα θέλεις να μεταδώσεις στους θεατές μέσω
της τέχνης σου ;
Την επιζήτηση της πνευματικότητας , χαρά , ελπίδα, ανησυχία , αφύπνιση και αντίδραση για ό,τι συμβαίνει γύρο του. Πώς μπορούμε από το άγχος ,τη μοναξιά, φοβο να οδηγηθούμε στη
ελπίδα για κάθαρση .Όπως ανέφερε και ο ιστορικός τέχνης Δρ.Ορφανίδης «Μέσα από αυτή τη συνομιλία φιλοσοφικού και μυστικιστικού στοχασμού, η Λουκά προτείνει μια σύγχρονη μορφή εσωτερικού τοπίου· ένα πεδίο υπαρξιακής εμπειρίας όπου η απουσία, η σύγκρουση, και η μεταμόρφωση μεταφράζονται σε μορφή και υλικότητα. Τα έργα της δεν εξιστορούν· συμβαίνουν — λειτουργούν ως τελετουργίες του βλέμματος, καλώντας τον θεατή να εισέλθει στον δικό του εσωτερικό λαβύρινθο νοήματος.”

4. Πιστέψεις πως η τέχνη μπορεί να λειτουργήσει θεραπευτικά ;
Έχεις βιώσει κάτι τέτοιο προσωπικά ;
Η τέχνη είναι ζωντανή ,ικανή να θεραπεύσει ως μια διαδικασία αυτογνωσίας ,εκτόνωσης και εσωτερικής ισορροπίας.Η ζωγραφική για μένα λειτουργεί ως γέφυρα μεταξυ εσωτερικού και εξωτερικού κόσμου ,δίνοντας φωνή στο συναίσθημα. Υπήρξαν στιγμές που ήμουν βυθισμένη στο σκοτάδι και καθώς στεκόμουν στο καμβά, είχα τη δυνατότητα ν αποτυπώσω όσα δε μπορούσα να πω με λόγια.Τα χρώματα ,οι κινήσεις ,η υφή με βοήθησαν να αποτυπώσω την ένταση και να βρω ισορροπία.Η τέχνη μπορεί να οδηγήση απ το πόνο στη κάθαρση ,απ το σκοτάδι στο φως . Όπως έλεγε ο Ελύτης ‘φως και πάλι φως η ψυχή που μάχεται’.Η ψυχή αγωνίζεται να φτάσει το φως .Κάθε μου έργο είναι πιο κοντά στην αλήθεια μου .Η ζωγραφική με δίδαξε ότι ακόμα και στις πιο σκοτεινές στιγμές, υπάρχει πάντα μια διαδρομή προς το φως . Και αυτό είναι το μεγαλύτερο δώρο που μου έχει χαρίσει .Κάθε καμβάς είναι μια εξομολόγηση ,κάθε μου πινελιά ένα βήμα προς το Φως .

5.Ποια είναι η καθημερινή ρουτίνα σου .και τι ρόλο παίζει η μουσική
στη δουλειά σου ;
Ζωγραφίζω συνήθως απογεύματα μέχρι αργά το βράδυ. Πολλές φορές χάνω την αίσθηση του χρόνου, καθώς είμαι πολύ απορροφημένη στη δημιουργία του έργου μου, ακούγοντας πάντα
κλασική μουσική . Τη λατρεύω τη κλασική μουσική .Απο πολύ μικρή έπαιζα στο πιάνο κλασικά κομμάτια ..Η μουσική είναι το αόρατο πινέλο μου που χρωματίζει τη διαδικασία δημιουργίας ,είναι η καθοδηγητική φωνή που μεταφράζει το συναίσθημα σε οπτική γλώσσα .Η ακοή και η όραση συγχωνεύονται για να γεννήσουν έργα που χορεύουν στο καμβά .

6 . Τι σημαίνει για σένα το να αγγίζει ένα έργο το άγνωστο ;Τι θέλεις
να πετύχεις μ αυτό ;
Το ν αγγίζω το άγνωστο σε κάποια έργα μου είναι μια βαθιά πνευματική εμπειρία ,μια εσωτερική κατάσταση ,ένα εσωτερικό ταξίδι .Το πινέλο κάποιες στιγμές γίνεται εργαλείο εξερεύνησης. Το άγνωστο δεν είναι φόβος αλλά ένα έδαφος που γεννιέται η δημιουργία .Κυρίαρχο ρόλο για μένα παίζει η διαίσθηση ,το ένστικτο και το συναίσθημα. Μέσα απ το έργο ξεδιπλώνονται πτυχές του εαυτού μου .Ένα έργο που αγγίζει το άγνωστο προκαλεί το θεατή να βιώσει ,να νιώσει ,ν’αναζητήσει ,ν’ αμφιβάλλει ,να ερμηνεύει.

7.Απο πού αντλείς την έμπνευση σου ;
Αντλώ έμπνευση απ την ίδια τη ζωή ,τα συναισθήματα ,τα όνειρα ,τις εμπειρίες ,τις εσωτερικές καταστάσεις αλλά και το παρελθόν .Εμπνέομαι όμως και απ τα μεγάλα προβλήματα της ανθρωπότητας ,καταστροφές ,κλιματική κρίση ,πολέμους . Ως καλλιτέχνιδα δε νοείται να μένω απαθής και ασυγκίνητη αναφορικά με ανθρώπινα δεινά .

8.Πως εκφράζεις το πέρασμα απ το σκοτάδι στο φως μέσα απ τα
υλικά και τεχνικές που χρησιμοποιείς ;
Στο έργα μου , το πέρασμα από το σκοτάδι στο φως εκφράζεται μέσα από αντιθέσεις υλικών και χρωμάτων. Οι σκούρες, βαριές επιφάνειες και οι τραχιές υφές συμβολίζουν το σκοτάδι, ενώ διαφανή υλικά, φωτεινές αποχρώσεις και ιριδίζοντα στοιχεία αποδίδουν τη σταδιακή αποκάλυψη του φωτός. Η μικτή τεχνική μου επιτρέπει να αναδείξω αυτή τη μετάβαση όχι μόνο χρωματικά, αλλά και υλικά, κάνοντας το φως να αναδύεται μέσα από το ίδιο το σκοτάδι.Στο έργο μου πχ ‘Φως μέσα απ τα χαρακώματα’ χρησιμοποίησα υλικά όπως άμμο, χαρτόνι, πλέγμα ,ίνες κορμού φοίνικα για να δημιουργήσω υφές που αντανακλούν τη περιπλοκότητα και τη καταστροφή.Χρώματα σε πολύ σκούρους τόνους μας μεταφέρουν στο σκληρό τοπίο του πολέμου, περνώντας συναισθήματα φρίκης και φόβου.

9. Πείτε μας για τη τελευταία ενότητα έργων σας ;
Η τελευταία ενότητα έργων μου λέγεται ‘Μνήμες χαραγμένες στο χρόνο.’ Έιναι έργα που αφορούν τόσο το πόλεμο του χθες όσο και του σήμερα. Λειτουργούν σαν γέφυρα ,δείχνουν πως ο πόνος ,η βία ,η καταστροφή και η απώλεια δεν ανήκουν μόνο στο παρελθόν αλλά συνεχίζουν να χαράζουν την ιστορία και τη συλλογική μνήμη .Μέσα απ τη μικτή τεχνική ,με στρώσεις χρώματος ,υλικών και υφών επιχειρώ να αποδώσω το βάρος αυτής της μνήμης : τα σκοτεινά ίχνη της βίας αλλά και τις μικρές λάμψεις της ελπίδας που γέννιουνται μέσα απ τα ερείπια. Επιθυμώ να μεταδώσω στο θεατή συναισθήματα όπως το άγχος, η μοναξιά , ο φόβος, η απώλεια αλλά και η ελπίδα . Έργα εμπνευσμένα απ τον Ά Παγκόσμιο πόλεμο ,το πόλεμο των χαρακωμάτων ,Το Αουσβιτς , το πόλεμο της Ουκρανίας αλλά και της Γάζας .

10.Πως συνδέεται η τέχνη με το πόλεμο;
Η τέχνη μπορεί να δείχνει βία και καταστροφή αλλά απ την άλλη προβάλλει την ελπίδα και την ανάγκη για ειρήνη .Προσωπικά θεωρώ πως τα έργα τέχνης πρέπει να κρατάνε τις μνήμες πολέμου ζωντανές, ώστε οι επόμενες γενιές να θυμούνται και να προβληματίζονται και να πουν ‘ποτέ ξανά ‘..Για μένα η τέχνη μετατρέπει το πόλεμο από ένα γεγονός καταστροφής σε μια εμπειρία, σ ένα μήνυμα που μπορεί να συγκινήσει και να αφυπνίσει αλλά και να μεταφέρει συναισθήματα όπως ο πόνος , η απώλεια ,η αγωνία, το θάρρος ,η ελπίδα ώστε η τέχνη να γίνει ένας ‘μεταφραστής’ του πολέμου σε ανθρώπινο βίωμα .Η τέχνη θεωρώ πως είναι ένας καθρέφτης των συναισθημάτων που αφήνει πίσω του ο πόλεμος, αλλά και ο φάρος που δείχνει την ελπίδα και την ανθρωπιά !

11.Το  έργο σας συμμετείχε ανάμεσα σ’ εκείνα σπουδαίων δημιουργών
,συμβάλλοντας στη φιλανθρωπική πρωτοβουλία για την οικονομική
ενίσχυση του Ιδρύματος ‘Μαζί για το παιδί’ και την ογκολογική
μονάδα Παίδων. Μίλησε μας γι’ αυτό;
Ηταν τεράστια τιμή να συμμετέχω σε μια τόσο σοβαρή φιλανθρωπική πρωτοβουλία ανάμεσα σε 17 κορυφαίους δημιουργούς όπως ο Α.Φασιανός. Νιώθω βαθιά συναισθήματα ευγνωμοσύνης που μπόρεσα να προσφέρω ένα έργο μου ως δωρεά για παιδιά που έχουν ανάγκη .Η δύναμη της τέχνης γίνεται δύναμη προσφοράς, που μπορούν να προσφέρουν στα παιδιά φροντίδα ,ευκαιρίες για ένα καλύτερο μέλλον. Έυχομαι μέσα από αυτή τη πράξη η δημιουργία να μετατραπεί σε γέφυρα ελπίδας και αγάπης. Γιατί όταν η τέχνη ενώνεται με τη φιλανθρωπία τότε η αξία της ξεπερνά το αισθητικό και αγγίζει την ίδια τη ζωή .

12.Ποια είναι τα μελλοντικά σας σχέδια ;
Έργα μου και ποιήματα μου θα μπουν σε ανθολόγιο και θα δημοσιευτούν . Η ποίηση συνδέεται με τη τέχνη .Αρκετά έργα μου έχουν αποτελέσει έμπνευση να γράψω ποιήματα θέλοντας ν’ αποδώσω συναισθήματα και σκέψεις με λέξεις. Στα μελλοντικά σχέδια μου είναι μια ατομική έκθεση αλλά και εκθέσεις σε μουσεία στο εξωτερικό .Θα με ενδιέφερε πολύ να συνδέσω τα έργα μου με τους βιώσιμους στόχους ανάπτυξης του Ο.Η.Ε προκειμένου να αφυπνίσουμε τα νέα παιδιά για την κλιματική κρίση και την κοινωνική ευθύνη που πρέπει να έχουμε όλοι μας σε ατομικό επίπεδο για τον σωτηρία του πλανήτη. Εξαιρετικά σημαντική η συνεργασία μου με τη γκαλερί Αργώ. Από τις πιο παλιές και στοργικές γκαλερί της Αθήνας !

Η συζήτηση με την Κατερίνα Λούκα μου άφησε την αίσθηση ότι η ζωγραφική δεν είναι για εκείνη απλώς ένα επάγγελμα, αλλά μια διαρκής ανάγκη∙ ένας τρόπος να «αναπνέει». Μέσα από τα έργα της κατορθώνει να φέρνει τον θεατή πιο κοντά στον εαυτό του, να τον κάνει να σταθεί για λίγο και να κοιτάξει διαφορετικά την καθημερινότητα. Φεύγοντας από αυτή τη συνέντευξη, κρατώ τα λόγια της αλλά κυρίως τις εικόνες που σχημάτισα από τις περιγραφές της∙ εικόνες που είναι σίγουρο πως, όταν τις δω πάνω στον καμβά, θα μου θυμίσουν ότι η τέχνη μπορεί να αγγίζει την ψυχή με τον πιο αληθινό τρόπο.

Κατερίνα μου σ΄ευχαριστω πολύ για την όμορφη κουβέντα που είχαμε, σου εύχομαι πάντα επιτυχίες


Κοινοποίησε